F-35 Lightning II Geleceğe Uçuş
 HELİTURK
GÜNCEL - 09.04.2008
F-35 Müşterek Taarruz Uçağı programında Aselsan, Havelsan, Kalekalıp, Mikes, TAI, Alp Havacılık, Aydın Yazılım ve Elektronik Sanayi A.Ş. (AYESAŞ), Gate Elektronik gibi başlıca Türk savunma sanayii firmaları bulunuyor.
Kara, hava ve deniz kuvvetlerinde ortak
amaçlı kullanılması planlanan uçağa ait proje
çalışmaları yaklaşık 10 yıl önce başlatıldı. ABD
hükümeti, yıllık 300 milyar dolarlık maliyete
sahip uçağın üretimine başlarda sıcak
bakmamıştı. Ancak, tüm askeri kuvvetlerde
kullanılabilecek ortak amaçlı özelliklere sahip
olması, ek maliyetleri ortadan kaldıracağından
kabul etti. ABD Savunma Bakanlığı'nın yaptığı
açıklamalara göre, Locheed Martin, tüm dünyaya
toplam 6.000 adet JSF ya da diğer adıyla F-35
savaş uçağı satmayı planlıyor. Bu sayıya,
İngiliz ve ABD Hava kuvvetlerinin sipariş ettiği
150 adet uçak da dahil.
Projeye Türkiye'nin 10 yılda toplam 175 milyon
dolarlık katkıda bulunması öngörülürken, proje
çerçevesinde aralarında Türkiye'nin de bulunduğu
ülkeler için 4 bin 500'den fazla uçağın
üretilmesi öngörülüyor. F-35 Müşterek Taarruz
Uçağı programında Aselsan, Havelsan, Kalekalıp,
Mikes, TAI, Alp Havacılık, Aydın Yazılım ve
Elektronik Sanayi A.Ş. (AYESAŞ), Gate Elektronik
gibi başlıca Türk savunma sanayii firmaları
bulunuyor.
Hava aracının bu kadar ilgi görmesinin en büyük
nedeni, "ağ merkezli" savaş kavramına cevap
vermesi. Bir başka ifadeyle, uçak taktik
bilgileri elde ediyor, çözümlüyor ve amaca
yönelik olarak kullanabiliyor. Bu özelliği de
savaşın kazanılmasında büyük avantaj sağlıyor.
F-35 gibi savaş uçakları, kendi sistemlerinde
varolan alıcıların yanı sıra, daha gelişmiş
sistemlerden ya da ABD Hava Kuvvetleri
bünyesindeki keşif uçaklarının gönderdiği
bilgilerden yararlanabiliyor.
ABD Hava Kuvvetleri'nde günümüzde kullanılan
F-16 ve F-15 Eagle savaş uçaklarından farklı
olarak, JSF, düşman radar ekranlarında
olabildiğince küçük beliren iç silah donanımına
sahip. ABD, böyle bir teknolojiyi, Taliban'a
karşı hava hakimiyeti kurmanın en kolay yolu
olarak görüyordu. Ancak, görünmez uçaklar hâlâ
hayati önem taşıyor. Özellikle yerden
yönlendirilen uçaksavar füzelerinin yoğun olarak
kullanıldığı, hava saldırılarının başladığı ilk
günlerde...
Proje uzmanları, radar sinyallerini azaltmak
uğruna uçağa yüklenecek cephaneyi azaltmanın
dezavantaj doğuracağını belirtiyorlar. Çünkü,
F-35'in üretilecek ilk örnekleri, 454 kg.
ağırlığındaki küresel konumlandırma sistemiyle
yönlendirilen bombalara ek olarak, 2 adet orta
menzilli havadan havaya füze taşıyacak. Düşman
hava savunma noktaları kısa sürede tahrip
edildikten sonra, kanatların alt kısımlarına
monte edilecek 4 ek cephaneyle saldırı sürecek.
Buna rağmen proje karşıtları, kıtalararası
menzile sahip B-2 Sprit Stealth Bomber gibi
bombardıman uçakları veya üretim aşamasında olan
insansız savaş uçaklarının etkinliği karşısında,
F-35'lerin vuruş gücünün sınırlı olduğunu
savunuyorlar. Görece olarak daha büyük
çaplardaki, havadan havaya veya havadan yere
güdümlü silahlar, F-35'te değişiklikler
yapılarak kullanılabilir ve uçağın saldırı
gücünü artırabilir.
Küçük boyutlarda cephane üretme fikri, F-35'lerin saldırı kapasitesini güçlendirmenin yanı sıra, geliştirilme aşamasındaki insansız hava araçları için de büyük önem taşıyor. Çünkü, bu hava araçları, günümüzde düşman hedeflerini vurmakta kullanılan büyük cüsseli cephaneyi taşıyamayacak kadar küçük.
Yeni kuşak savaş uçaklarının karmaşıklığı ve barındırdıkları alıcılar, pilotların çok daha bilgili ve deneyimli olmasını zorunlu kılıyor. Dolayısıyla, geleceğin "top gun"ları, uçağı yöneten kişi olmaktan çok, sistemleri kontrol eden görevlilere dönüşecek. Geleceğin pilotları, otomatik cihazlardan yayılan hedef ve konum bilgilerini alacak, değerlendirecek ve gerisini uçağa bırakacak.
Pilotların, veri yoğunluğu karşısında yanlış uygulamalar yapmalarını engelleyecek sistemler de geliştiriliyor. Bu, İngiliz uzay mekiği mühendislerinin kullandığı ikaz sistemlerine benzer bir cihaz. Uçuş sırasında pilota destek veren sistem, herhangi bir aksaklık halinde alarm veriyor. Uçağa ulaşan bilgilerin çok yüklü olduğunu ikaz ediyor, pilotun yaşam-destek sistemlerindeki aksaklıkları haber veriyor. Yanı sıra, pilotun cihazlara sesiyle kumanda etmesini sağlayan ses tanımlama yazılımları da, F-35 için planlanan teknolojilerden.
Bir savaş uçağını tanımlama ve hedefleme sistemleriyle donatmak, başlı başına zor bir iş. Günümüzde bu tür sistemler, uçağın alt kısmına dıştan monte ediliyor. Ancak, F-35'in radarlara yakalanmayacak, yani görünmez şekilde üretileceği düşünülürse, böylesi bir uygulama mümkün değil. Dolayısıyla, F-35'te, elektro-optik hedefleme cihazları, uçağın gövdesinin içine konulacak şekilde tasarlanıyor. Yine, uçağın radarlardan gizlenmesini sağlamak amacıyla, yön belirleme ve haberleşme tertibatı için gerekli anten sistemi, kanatlar, kuyruk ve gövde kısımlarında kamufle edilecek. Görünmezlik mantosu, pek çok materyalin bileşiminden üretilecek. Böylece, radar sinyalleri geri yansıtılacağından, uçağa karşı olası karşı saldırılar engellenmiş olacak.
Yeni görüntü sistemli kask, uçakta mükemmel bir görüş açısı sağlıyor. Kask, uçağın çevresine yerleştirilen optik pencerelerle uyumlu. Bu sistem, pilotun kokpitin alt kısmını bile görmesine olanak tanıyor. Akıllı kask, herhangi bir hava çatışması sırasında, pilota geniş hareket serbestliği sağlıyor. Tüm bu yenilikler, Joint Strike Fighter'ı diğer taktik amaçlı savaş uçaklarından ayırmaya yeterli. ABD'nin önderliğinde başlatılan ve uluslararası projeye dönüşen JSF, önümüzdeki yıllar içinde hava savaşlarında bir numara olmak isteyen ülkelere büyük avantaj sağlayacak.
F-35 Lightning II savaş uçağının farklı ortamlar ve şartlar doğrultusunda talepleri arzu edilen seviyede karşılayabilmesi amacı ile üç farklı modeli mevcut.
  
 F-35A - CTOL
'Conventional Takeoff and Landing (CTOL)' klasik uçak iniş kalkış standartlarına sahip bu model ABD Hava Kuvvetleri
için dizayn edilmiş olup ayrıca ihraç edilecek temel üretim modelidir. Bu model kalkış ve inişler için standart bir piste ihtiyaç duyar. Dahili yakıt kapasitesi dokuz ton olan model harici yakıt tankı olmaksızın ikmal yapmadan 1200 millik bir menzile sahiptir. Dahili olarak 25 mm GAU-22/A top bulunur standart dahili silah yükü ise iki adet AIM-120C havadan havaya füze ve iki adet 2,000-poundluk GBU-31 JDAM güdümlü bombadan ibarettir. İsteğe bağlı olarak sekiz adet GBU-38 küçük çaplı bombalar, çeşitli havadan yere füzeler ve güdümlü bombalar dahil edilebilir.
F-35B STOVL 
F-35B yetenek paketi içerisinde radara yakalanmama, kısa mesafe kalkış/dikey iniş yapabilme ve ses duvarını aşma hızı kabiliyetlerini birleştirebilen ilk uçaktır. Bu özelliği sayesinde F-35B küçük gemilerden , yollardan ve kısıtlı arazi şartlarına haiz destek merkezlerinde kullanılabilecektir. Böylece hedef ile olan mesafe azami kısaltılabilecek, sorti sayısı artarken ihtiyaç duyulan lojistik destek ciddi oranlarda azalacaktır. Dahili yakıt kapasitesi yedi ton olan model harici yakıt tankı olmaksızın ikmal yapmadan 900 millik bir menzile sahiptir. F-35B'nin standard silah yükü A modelinden çok farklı değildir. Bu modelin ana müşterileri ABD Deniz Kuvvetleri, Birleşik Krallıklar Hava ve Deniz Kuvvetleri ve İtalyan Deniz Kuvvetleri'dir.
F-35C CV
Uçak gemileri için dizayn edilmiş olan bu model ABD Deniz Kuvvetleri'nin ilk hayalet uçağıdır. Geniş kanatlar ve kumanda satıhları ile kanat ucu aileronları (yatırgaç) pilota gemi inişlerinde kusursuz bir yaklaşma olanağı sunar. Uçak gemisine inip kalkarken fırlatma rampası ile fırlatılabilmesi ve kanca ile yakalanabilmesi için gövde altı saglamlaştırılmıştır. Dahili yakıt kapasitesi on ton olan model harici yakıt tankı olmaksızın ikmal yapmadan 1200 millik bir menzile sahiptir. Silah konfigürasyonu diğer modellerden pek farklı değildir.
ÜRÜN ve SİSTEM
|
Önceki Konu 
