Helikopterler
için daha
yüksek
hızlara
ulaşabilmek
yapılarından
dolayı her
zaman bir
sorun olarak
kalmıştır.
Helikopterin
ileri
hareketi
özellikle
yüksek
hızlarda
önde giden
palin hava
hızını
artırırken
aynı anda
geride kalan
palin hava
hızını
azaltır.
Böylece bir
pal kaldırma
kuvveti
artıkça
yüksek hız
riskine
girerken
diğer pal
ise stol
olmak
üzeredir. Bu
sorunu
çözmek ümidi
ile
Sikorsky
Aircraft
ters
istikametlerde
dönen iki
ana rotora
ve kuyruk
tarafında
itici bir
pal
düzeneğine
sahip bir
helikopter
sistemi
üzerinde
testler
yapmaktadır.
Bu sistem
Sikorsky
Aircraft
tarafından
'X2'
teknolojisi
adı ile
anılan bir
dizi gelişim
paketi
içerisinde
yer
almaktadır
ve şu anki
helikopter
hızının iki
katı hızına
ulaşılması
amaçlanmaktadır.
'X2'
teknolojisi
ile
donatılmış
bir
helikopterin
seyrüsefer
hızı saatte
465 km
olarak
tasarlanır
iken azami
ulaşabileceği
hız ise 540
km olarak
öngörülmektedir.

Bu teknolojinin saldırı helikopterlerinden sivil taşımacılığa kadar her
alandaki helikopter modeline uygulanması planlanmaktadır. Bu nedenle şu an
üzerinde çalışılan 9.1 metrelik test platformu 'X2' teknolojisi ile
üretilecek herhangi bir helikopter tipini temsil etmemektedir. Sikorsky'nin
'X2' teknolojisi bugüne kadar uygulamaları yapılan helikopter tiplerinin
ortak bir karma teknolojisi olarak ortaya çıkarken geleceğin döner kanat
hava araçlarının tasarımları hakkında ilginç modeller üretmektedir. 'X2'
teknolojisinin ilk modeli olan XH-59A gelişmiş pal tasarımlı helikopteri
Sikorsky tarafından yapılmış ABD ordusu, NASA ve Sikorsky tarafından finanse
edilmiştir. 1971'de başlayan çalışma ile 2 adet hava aracı 2 yıl içerisinde
hazır hale getirilmiştir. 1973-1977 yılları arasında yapılan testler
esnasında Sikorsky pilotları 445 km'lik bir hıza 2 adet yardımcı turbojet
motor ile ulaşmayı başarmışlardır.
Bu dönem içerisinde arzu edilen hıza ulaşılmış ise de, yüksek titreşim,
mekaniki uçuş kontrol düzenekleri ve güç yönetimindeki eksikliklerin gelişen
teknoloji paralelinde çözüme kavuşturulması gerekmekteydi. Bu kapsam
dahilinde zaman içerisinde uygulamaları planlanan veya uygulanan
Comanche gelişmiş hafif saldırı helikopteri ( 2004 yılında iptal
edilmiştir ), daha öncesinde Shadow programı, ve
'fly by wire' sistemi ile donatılmış olan ( elektiriki uçuş kontrol
sistemi )
S76 modelleri 'X2' teknolojisinin uçuş kontrol sistemleri için referans
oluşturmuşlardır. Titreşimin kontrol altına alınması konusunda ise
UH-60M modeli üzerindeki çalışmalar kısmen etkili olmuştur.
Koaksiyel rotor dizaynı ( çift ana rotor ) sistemi konusunda ise
Sikorsky tarafından geliştirilen dikey kalkış ve iniş yapabilen insansız
hava aracı Cypher programı referans oluşturmuştur.




'X2'
teknolojisiyle entegre olan hava
aracının hoverHelikopterin
yerdeki bir nokta üzerinde sabit
olarak havada asılı kalabilmesi.
ve dikey iniş yapabileceği, düşük
hızlarda manevra kabiliyetine sahip
olacağı ve hover pozisyonundan ileri
uçuşa geçişinin helikopter sistemine
benzer şekilde sorunsuz olacağı
öngörülmektedir. Yüksek hızlı hava
aracı konfigürasyonlarında 1 veya
daha fazla sayıda olabilecek itici
pal düzeneği entegre edilmiş
yardımcı güş ünitesinin bir parçası
olacaktır. Böylece yüksek hızlara
ulaşmak için hava aracının uçuş
esnasında tekrar konfigüre edilmesi
gerekmeyecektir (
V-22 Osprey 'de olduğu gibi).
Bugün için helikopter hızı 280-320
km/saat arasında değişmektedir ve bu
hız 10 yıl önceki hız limitinden çok
farklı değildir. Çünkü kullanılan
rotor sistemi temel anlamda fazla
bir değişiklik göstermemiştir. Daha
önce yapılmış olan daha hızlı
helikopter denemeleri helikopter
hover performanslarında bozulmalar
ile sonuçlanmıştır. Bunun gibi aynı
amaç ile sabit kanatlı veya dikey
kalkış iniş yapabilen hava araçları
üzerinde yapılan denemelerde bu tip
hava araçlarının hover
kapasitelerinin helikopterlere
oranla daha düşük olduğu
görülmüştür.
Sikorsky bir anlamda bu sorunu aşmak
amacı ile koaksiyel (çift ana rotor)
bir ana rotor sistemini kullanmayı
seçmiş ve bunu 'X2' terimi ile ifade
etmiştir. Bu teknoloji kapsamında
üretilmesi öngörülen hava
araçlarında yeni rotor pal tasarımı,
gelişmiş uçuş kontrol sistemleri,
efektif güç dağıtımı ile daha fazla
yük taşıma kabiliyeti, sorunsuz
olarak ana rotor gücünün arka
kısımdaki itici pal düzeneğine
transfer edilmesi ve aktif sarsıntı
kontrol sistemleri ile teçhiz
edilmesi planlanmaktadır.

1.Yüksek kaldırma/sürüklenme oranlı paller
2.Birleşik rotor/itici/motor kontrol sistemi
3.Aktif sarsıntı kontrolu
4.Fly-By-Wire
5.Rotor hız kontrolu
6.Düşük hub sürüklenmesi
ÜRÜN ve SİSTEM